Laoidh Fhraoich

Hero TaleS.A. 1953/34/A2 Informant: Duncan MacDonald.seo agu agaibh Laoidh Fhraoich."Agus bha Fraoch na dhuine fuathasachbreagha agus bha e ann 'n gaol air nighinna bha fuathasach tlachdar i fhéin agusbha teachd mhór aice dhe ann a measgiomadach fear a bha deann suas rithe. Agusbha màthair beò agus bha tlachd aig amàthair do chraoch cuideachd. Agus o nachrobh nisd traoch a' deanu suas rithe fhéinagus gu'm b' fhearr leis an nighean 's anna bha i 'fiachainn ri cur as do thraoch.Agus bha nisde eilean ann a seo aira robh caora' dearga faisg orra air lochaagus bha ainm gu robh biast air aneilean eilein agus 's ann a lig i orra gurobh i bochd - seadh mathair na h-ighinne agus nach robh rud 's am bith a' dol 'galeigheas ach na caora' dearga a bh' air aneilein a bh' ann a seo. Agus cha robh duine's a bith .... a dhol 'gam buan ach traoch.Agus chaidh braoch chon an eilein a dh'iarraidh nan caora' dearga a mhàthaira leannain agus ri linn na caora' deargaa bhuan agus a' chraobh air a robh iada ghluasad dhùisg a' bhiast a bha 'nacadal aig am bonn agus dh'fhalbh i asdeoghaidh traoich agus rug i air m' an③S.A. 1953/34/A2 Continuedd'thàinig e air tìr agus thòisich an còmhragaca air a' chladach agus thuit iad marbhbonn ri bonn. Agus bha traoch an uairsin a dhith air an nighinn agus bha ea dhìth air a màthair.Agus seo agu a nisde a' laoidh mara chaidh a deanu ag cumha Fraoich's osna caraid an Cluan chraoichMar osna Laoich o'n chaisteal Chro [chaisil"ChraAn osnaich sin bho'n tursach bean's bho throm ghalanach beag ògsiod e siar an càrn a bheilfraoch Mac Fiadhaich an fhuilt mhaothFear a rinn buidheachadas dha bhàs's ann air a staoighreadh seo an caon-Eraoch's guth nam bàn bho chruachan tuir's olc a' fàth m' ann guil a' bhean's e dh'fhàg m' aige-sa trom tromtraoch Mac Fiadhaich nan colg sean's gur e 'n ainnir a nì 'n guthtighinn le fios go cruachan Dùir"À Nighean choirill an fhuilt chais bhàinAon nighean mnath m' am bi na laoich."Aon nighean choirill as buidhe falttaobh ri taobh a nochd is traochGad 's iomadh aon a ghràdhaich iCha d' ghràdhaich ise aon riamh ach traoch's thuirt a màthair nach bitheadh i slango faigheadh i làn a' basan maothS.A. 1953/34/A2 Continued③Do chaorann Eilean Locha uam's gun duine 'gam buan ach traoch's caoran do ghléidh i air Loch MaidhAir an traigh a siar fo dheasGach aon reithe is gach aon mheasBi tòradh buaidh anns a' mhiosBi toradh buaidh anns a' mhios dhearg's gura mise e na mìl bhlath's chumadh na caoran is 'ad deargNeach beò gun bhiadh far naoi tràth's gu'n ghluais craoch air ceum neo-bhaigh's gu'n deach e shnàmh air an lochIs fhuair e a bhiast 'na siorram suainis a craos-se suas ris an dos.'s ghlac e an caoran th' a's a' bharr's gu'n spìon e an crann as a fhreimhToirt a chasan leis air tìrRug i air a rithist - a bheist.rug a' bhiast air air an t-snàmh's gu'n ghlac ise a làmh na craosRug esan orra-se air dha chiall's och o nach robh sgian aig traochRug esan orra-se air dhà chiall's och ó nach robh sgian aig Eraoch's thàinig nighean nan gealaghlac bàn's thug i dha-san sgian dhe'n òr's cha chòmhrag sin ach còmhrag bhreinBhoinn e an ceann dhil le làimh dheis' raoch Mac Fiadhaich is a' bheist's leir ma thug iad greisMo chreachS.A. 1953/34/A2 Continued④Fraoch Mac Fiadhaich is a' bheistMo chreach leis ma thug iad greisgos na thuit iad bonn ri bonnair tràigh nan clachan donn 's an targos na thuit iad bonn ri bonnAir tràigh nan clachan donn 's an tar's nar chunnaig an t-sar nighean donnMa thuit i air an traigh an neal's air dùsgadh dhi as a phrèimhGhlac i lasan na laimh ud's gad tha thu nochd 'na d' chota sheud's mór an t-euchd a rinn thu bhos's ionmhainn tighearn 's iomhainn tuath's ionmhainn gruaidh o'n deirge a' ros's iomhainn beul o'n deirg' dan [? teirig's bho 'm bidh mhath ri tilleadh 'ad choirbu duibhe na fitheach t' fhalt's bu ghuirme do shùil na learc [? fear-sealIs deirg' e na crodh ban do bheul's gur gile do dheud na a' chaile's àirde do shleagh na crann siùil's binne e na teud ciùil do gheith's o chaidh d' aigheadh thar gach cridhBho churaidh riamh cha do dh'iarr fois."struagh nach ann an còmhrag laoich"À thuit traoch leis am pronnte an t-òr's tùrsach liom thu thuiteam le beistDh'innsinn dhut gun cheilg an dos.P.T.O.'s gum b' e sin an t-uamhas mnàAs mo chunnaig i riamh bho mi dhà rasgfraoch a chuir a bhuain a' chruinn"An déis na caorann a bhith bhos.