Each-uisge
Scotland
- Archival Reference
- SSSA/TA/FL057/002
- Date
- 1965
- Item category
- Transcription
- Fairy class
- F57
- Language
- Scottish Gaelic
- Town
- Loch Eynort
- Parish
- South Uist
- Collector
- D.A. MacDonald
- Narrator
- Peggy MacDonald
- Narrator source
- Unknown
- Link
- View entry on tobarandualchais.co.uk
Archival Reference
SSSA/TA/FL057/002
School of Scottish Studies SA1965.137.A3; SA1965.138.A7
Transcript
AIInformant : Mrs. Peggy MacDonald, Connel.Collector : D.A. MacDonaldSA 1965/137 A3Each-uisgeDAM Agus bha rud eile. Bhiodh daoine a' bruidhinnair ... air an each-uisge. An cuala sibh riamh guthair an each-uisge?PM Chuala mi guth air an each uisge, ach chan eilfhiosam dé ... Có th' ann ach an donas!DAM Seadh.Sin agad dìreach có th' ann.DAM Seadh. 'S dé chuala sibh mu dhéidhinn?PM Uh? Cha chuala mise guth ma dhéidhinn. Ach gudé seo ... chuala mi ma dhéidhinn. Cha chuala mibhiodh ...guth mu dheidhinn an each-uisge, ach ᚳ gu biodhdìreach daoine a' faicinn ...DAM SeadhPM Droch rud. Cha chuala mi dad.DAM Seadh. Agus am biodh e uaireanan 'na eachagus uaireanan 'na dhuine, mar gum biodh.PM Bha. Tha e coltach gu bheil.DAM Seadh. Seadh, seadh.ann a ...PM Bha ... Chunna mi té ann a ᚳ ... ann a Staoinebrig.Agus dé bha i 'dol a Loch Baghasdal. Tha fhiosagad air Staoinibrig.DAM Tha. Dìreach.PM Bha i 'dol a Loch Baghasdal. Dé bha i 'dol adh'iarraidh ach pige uisge-bheatha. Bha i 'reic uisge-bheathAgus bha té eile 'dol a dh'fhalbh còmhla rithe.Agus cha robh croit, no rud eile aice. Ach nuair adhùisg i bha gealach bhrèagha, gheall ann.Agus thuirt i rithe fhéin gu faodadh gu robh anté eile air falbh. Agus thadhail i aig an taigh,'s cha robh ... Bha an doras dùinte,thuirt i rithe fhéin, "Tha i air falbh." 'S dh'fhalbh i.Agus 'dol seachad suas Beinn na Corraraigh, thàinigbeathach glas ri 'taobh.DAM Seadh.PM Agus bha ise air ... air an darna taobh 's bha esan airan taobh an iar. Bha ise air an taobh an ear.DAM Seadh dìreach.PM Agus bha i mar gum biodh i 'gabhail a h-ùrnaigh.'S bha am beathach seo 'cumail coiseachd rithe.DAM Seadh.PM Agus nuair a thàinig e mu choinneamh Gleann ChillDonain nuair ... Bhiodh an crodh againn 'dol a sin -Gleann a' dol a mach mar seo, dìreach car mar a,fhios agad, an taigh a's a robh Flòraidh MacDonald.Gleann mór a mach mar sinDAM Dìreach.PM Gleann Chill Donain.DAM Seadh.PM Agus bhrist e mach ann a shin, beathach glasDAM Seadh.PM "Uh-h," ars ise, "tarraing thusa."Agus thàinig a seo dithis bhoireannach 'nacòmhdhail.DAM Seadh.PM Agus bha crodh Ghearrabhailteas 'na laighe taobhan rathaid mhóir. Fhios agad, cha robh ... BhaGearrabhailteas an uair sin gu leòr a bheathaicheanaca, taobh an rathaid mhóir. Agus ..."Sibhsears ise, "tha laghach. Tholtaganbeannach, sibhse tha laghach."Agus thàinig an dithis a bha seo 'na còmhdhail,agus thuirt i, "Tha thu 'faotainn air n-aghaidh,"ars ise ... iadsan."Tha," ars ise.Agus cha tuirt iad móran guth, ach thuirt iad ri ...rithe, nuair a bha iad a' dealachadh. Cha ... Bha iad'dol a dhealachadh rithe aig taigh EachainnIain Mhóir. Tha abhainn a' dol sìos ann, 's tha... "Tha," ars ise, "gheibhear mac marbh a seo,"ars ise, "uaireigin, agus 's e 'mhàthair fhéin agheibh e."Ge ar bith an d'fhuaireadh e gus nach d'fhuairAgus ... "Gheibhear mac a seo," ars ise, "agus 's e'mhàthair fhéin a gheibh e.DAM Seadh gu dearbh.PM Nach eil sinn iongantach!DAM Seadh.Informant : Mrs Peggy MacDonald, Connel.Collector : D.A. MacDonald.(111)SA 1965/138 A7Each-uisge.Agus 's aithnte dhomh té eile. Bha i 'falbh ... 'S anná Staoinibrig a bha i. Bha i 'falbh ag iarraidhpige uisge-bheatha bha 'tighinn thuice. Bha i 'reicuisge-bheatha, fhios agad. Agus bha té eile 'dol a dh'fhalbh còmhla rithe. Agus dh'fhalbh i, agus nuaira ràinig i an taigh aig an té eile bha dùil aice guna dh'fhalbh an té eile. Cha robh uair aice, ach a'coimhead ris a' ghealaich.Agus chum i roimpe, agu's cha deach i an comhairna té eile. Bha an té eile 'na cadal nuair a dh'fhalbh i. Agus suas ceann Beinn na Corrairigh, that-seansa gun deach beathach glas mar gum biodh eachsuas ri 'taobh. Agus bha ise air an taobh an ear's bha am beathach a bha seo air an taobh an iar.Agus bha e 'coiseachd suas ri 'taobh.Ma chunna tu Gleann Chill Donain, a nuas mu choinneamhan taigh a's a robh Floraidh MacDonald a sin. Gleannmór 's bhiodh an crodh againn fhìn daonnan ann.Agus bhrist e mach ann a shin. Agus an ceanntreise thàinig dà bhoireannach agus chaidh iad suas... bha iad suas ri 'taobh.Agus thuirt té riutha rithe ... Bha ise ... crodhGhearrabhailteis bha iad 'nan laighe. Bha iad anuair ud na sales a' tighinn, an crodh mór. Bha iad'nan laighe taobh ..."O fortan 'gad bheannachadh," ars ise, "nach sibhtha math. Tha an crodh sinn 'nan taighe."Thàinig an dithis a bha seo 'dèanamh toileachasris a' chrodh," ars ise."Tha. Tha," ars an té eile.Agus lean iad suas e gus an tàinig iad a thaighEachainn Iain Mhóir. 'S bha abhainn a' dolsìos mar sin. Agus sheas iad. Cha deach iadbharr na drochaid idir.Thuirt té dhiubh, "Gheibhear balach marbh anna sin," ars ise, "fhathast. Agus 's e 'mhàthairfhéin a gheibh e."Thuirt i sinn ris a' chaillich.Agus chum a' chailleach oirre gun do ràinig iLoch Baghasdal, agus fhuair i an t-uisge-beatha.Shin agad e.DAM Agus chaidh iadsan ás an t-sealladh, an deach?PM O dh'fhalbh an dithis a bha sin. Chaidh iadás an t-sealladh mar siod.Tha chuile duine 'na bhòcan an diugh. Chabhean an bochd dhan bhòcan eile.Sin mar a tha. Taing a Dhia, cha chuala's chan fhaca mi fhìn dad riamh fhad 's abha mi ann.DAM Chan fhaca na mise.PM Uh?DAM Gu dearbh cha chòrdadh e rium ro mhath dadfhaicinn.